Türkoğlu-Osmaniye Fayı İçin 7 Metrelik Kayma Açığı ve 7+ Deprem Uyarısı
6 Şubat 2023'teki Kahramanmaraş merkezli depremlerin ardından Doğu Anadolu Fay Zonu'nda (EAFZ) ortaya çıkan gerilim dağılımı incelendi.
Depremin Yol Ayrımı: Amanos Dağları mı, Karasu Vadisi mi?
Araştırmaya göre, 6 Şubat depremleri Türkoğlu bölgesine ulaştığında iki farklı yöne ilerleme potansiyeli taşıyordu: Bir yanda Amanos Dağları üzerinden İskenderun Körfezi'ne uzanan hat, diğer yanda ise Karasu Vadisi boyunca Hatay ve Amik Ovası'na inen rota. Depremin, yer kabuğunun jeolojik yapısı nedeniyle Karasu Vadisi'ni tercih ettiği belirlendi.
Depremin bu tercihinin arkasındaki neden, iki bölgenin yer kabuğu özelliklerindeki farktan kaynaklanıyor. Amanos Dağları'nın kalın ve sağlam kaya yapısı, sarsıntı enerjisine karşı bir baraj gibi direnç gösterirken; Karasu Vadisi'nin ince, çatlaklı ve jeolojik olarak daha zayıf yapısı, kırılmanın daha kolay olduğu bir koridor oluşturuyor. Depremin "en az dirençli yolu" tercih ederek Karasu Vadisi hattını takip etmesi, Amik Ovası ve Hatay çevresinde yıkımı artıran en önemli faktörlerden biri olarak gösteriliyor.
1500 Yıllık Sessizlik ve 7 Metrelik Enerji Birikimi
Araştırmanın en kritik bulgusu, depremin tercih etmediği Amanos hattına ilişkin. Türkoğlu ile Osmaniye arasındaki fay segmentinde yaklaşık 1500 yıldır büyük bir deprem meydana gelmediği ve bu süreçte önemli miktarda enerji biriktiği saptandı. Bilim insanlarının hesaplamalarına göre, bu fay hattında yaklaşık 7 metre büyüklüğünde bir "kayma açığı" (enerji birikimi) oluşmuş durumda.
Daha da endişe verici olan, 2023'teki büyük depremlerin bu hatta ek bir stres yüklemesi ve 1500 yıldır sessiz kalan bu segmentte bir sonraki kırılmanın zamanını da öne çekmiş olması. Uzmanlar, bu seviyedeki bir enerji birikiminin, 7 ve üzeri büyüklükte bir deprem üretme potansiyeli taşıdığı konusunda net bir uyarı yayımladı.
İskenderun Körfezi ve Yedisu Fayı da Risk Altında
Araştırmada özellikle İskenderun Körfezi çevresine dikkat çekiliyor. Bu bölgedeki limanlar, yoğun sanayi tesisleri ve yerleşim alanlarının, olası bir 7 büyüklüğündeki depremde ciddi hasar riski taşıdığı vurgulanıyor. 6 Şubat depremlerinde Hatay'daki yıkım hafızalardayken, yeni araştırma bölgedeki riskin henüz tam olarak ortadan kalkmadığını ve hatta birikerek daha da büyüdüğünü gösteriyor.
Öte yandan, araştırma kapsamında Doğu Anadolu Fay Zonu'nun kuzey ucunda yer alan Yedisu segmenti için de bir uyarı yapıldı. Yaklaşık 240 yıldır büyük bir kırılma üretmeyen bu fay hattının da benzer şekilde yüksek gerilim biriktirdiği ve kritik eşiğe yaklaştığı ifade ediliyor.